საინტერესო

ქართული თაფლი, რომელიც ტუტანჰამონის ცნობილ თაფლზე თითქმის 14 საუკუნით უფრო ძველია

კიდევ ერთი უნიკალური აღმოჩენა საქართველოს ტერიტორიაზე: ბორჯომის რაიონში, სოფელ საკირესთან, მეცნიერებმა მიაგნეს თაფლს, რომელიც, როგორც ექსპერტიზამ დაადგინა, ძველი წელთაღრიცხვის მესამე ათასწლეულით თარიღდება.

ამ აღმოჩენამ შესაძლოა მსოფლიო ისტორიაში და მკვლევარების მიერ დადგენილ ქრონოლოგიაში ბევრი რამ შეცვალოს. დღემდე ითვლებოდა, რომ ყველაზე ძველი ტუტანჰამონის სამარხში ნაპოვნი თაფლი იყო, მაგრამ ეს ვერსია ქართველმა მეცნიერებმა და ახალმა აღმოჩენამ შეცვალა.

 

 

 

სამცხე-ჯავახეთის არქეოლოგიურმა ექსპედიციამ კოდიანის მთის ძირში კერამიკული ჭურჭელი აღმოაჩინა, რომელშიც თაფლი იყო მოთავსებული, პროდუქტმა გაიარა რამდენიმე ექსპერტიზა, რომელმაც ვადები და ბიოლოგიური შემადგენლობა დააზუსტა.

საქართველოს ეროვნული მუზეუმის სამეცნიერო ლაბორატორიის ხელმძღვანელი ირინა ღამბაშიძე ბრძანებს:
“არქეოლოგიური გათხრების შედეგად აღმოჩნდა, რომ თაფლი მიცვალებულს ჩააყოლეს, რიტუალის თანახმად. მიცვალებული წარჩინებული უნდა ყოფილიყო: სამარხზე ბევრი არაფერი ვიცით, რადგან გაძარცვულია. თუმცა ეს ყორღანები წარჩინებულთა სამარხებია, ბელადებისაა. დიდი სამარხი მხოლოდ ერთი მიცვალებულისთვისაა აშენებული. ვიცით გაძარცვის თარიღი – ძვ. წელთაღრიცხვის 2282 წელი. პრაქტიკულად ყველაფერი იყო წაღებული, მიცვალებულის ჩონჩხიც კი. დარჩენილი იყო ერთი ძალიან მცირე ზომის ისრის პირი, ხის მცირე ფრაგმენტი, ორი ჭურჭელი და მიცვალებულის ორი კბილი. სამარხში აღმოჩენილი ხის კონსტრუქცია უნდა იყოს კიბე, რომლითაც მძარცველები ჩავიდნენ სამარხში და დატოვეს იქ.”
თაფლი არ არის ერთადერთი, რის “სამშობლოდაც” მოიაზრება საქართველო.
“ყველაზე მთავარი არის დმანისი, პირველი ევროპელები აღმოჩნდნენ საქართველოს ტერიტორიაზე. ამან, ფაქტობრივად, გადააბრუნა ისტორია. დმანისი არის საოცრება. ასევე, ვაზის წიპწები აღმოჩნდა მე-6 ათასწლეულის ნამოსახლარზე და ეს არის კულტურული ვაზი, ანუ ველური ვაზი კი არ არის, უკვე მოვლილია და მისი თვისებები, წარმოება იციან, სასმელს ამზადებენ. ასევეა ოქროს წარმოება – დღესდღეობით ევროპაში მსოფლიოში უძველესი ოქროს ნივთებია აღმოჩენილი, ჩვენ კი სამთო წესით ოქროს მოპოვების უძველესი კერა გვაქვს. ანუ ჩვენთან ოქროს მადნის ცნობა იცოდნენ ისეთ მადანში, სადაც ოქრო არ ჩანდა. ეს ცოდნა არის ძალიან მნიშვნელოვანი – მიხვიდე იმ ადგილას, სადაც ოქრო არ ჩანს, არ ბრწყინავს და იქიდან ოქრო გამოიღო. ოქროს წარმოებაში საქართველო არის პირველი. ასევე, საქართველოში ნაპოვნია დღესდღეობით უძველესი ძაფი,” – ამბობს საქართველოს ეროვნული მუზეუმის სამეცნიერო ლაბორატორიის ხელმძღვანელი ირინა ღამბაშიძე.
მართალია, დღევანდელი სამეცნიერო მონაცემებით, უძველესი თაფლი საქართველოშია აღმოჩენილი, მაგრამ ეს სურათი შეიძლება შეიცვალოს და სხვაგან აღმოჩნდეს უფრო ადრეული.
“დღესდღეობით ასეა, მაგრამ ხვალ შეიძლება შეიცვალოს ყველაფერი. მაგალითად, სომხებმა იპოვეს პირველი ფეხსაცმელი. მაგრამ ეს ხომ არ ნიშნავს იმას, რომ საქართველოში ფეხშიშველი დადიოდნენ. უბრალოდ იმ ნიადაგმა შეინახა უკეთ,” – ამბობს ირინა ღამბაშიძე.

წყარო: karibche.ambebi.ge

დატოვეთ კომენტარი

კომენტარები

მსგავსი სიახლეები

176 Comments

  1. 572144 611523Hi there, just became aware of your blog by means of Google, and identified that its truly informative. Ill be grateful in the event you continue this in future. Lots of individuals will benefit from your writing. Cheers! 866340

  2. Magnificent gߋods from үoᥙ, man.I һave tаke note your
    stuff previouѕ to andd yoս’re just tooo magnificent. I аctually liҝe
    what yoս have got right herе, cеrtainly like what уou aге saʏing and thе way in wһіch іn which у᧐u aare ѕaying
    it. You ɑге maкing it entertaining and yоu syill taкe care оf to keep it
    smart. I ant wait to read far more from үoᥙ. Thіs is aсtually a ɡreat weeb site.

    Ηere is mу blog الحصول على هذه الأشياء على الإنترنت

  3. Having read this I thought it was really informative.
    I appreciate you spending some time and effort to put this content together.

    I once again find myself personally spending way too much
    time both reading and commenting. But so what, it was still worthwhile!

  4. Hiya! I know this is kinda off topic but I’d figured I’d ask.
    Would you be interested in exchanging links or maybe guest
    writing a blog article or vice-versa? My site discusses a lot of the same subjects as yours and I
    feel we could greatly benefit from each other. If you are interested feel free to shoot me an e-mail.
    I look forward to hearing from you! Fantastic blog by
    the way!

  5. Hi! This is my 1st comment here so I just wanted to give a quick shout out and say I really enjoy reading through your articles.
    Can you recommend any other blogs/websites/forums that go
    over the same subjects? Thank you!

  6. Excellent blog you have here but I was curious if you knew of any forums that cover the same topics talked about
    in this article? I’d really love to be a part of community where I can get advice
    from other experienced people that share the same interest.
    If you have any recommendations, please let me know. Thanks!

    My web-site www alopecia areata

  7. It is truly a nice and useful piece of information. I am glad that you simply shared this useful information with us.
    Please stay us informed like this. Thanks for sharing.

  8. I’m extremely inspired with your writing skills as well as with the structure on your blog.
    Is that this a paid subject matter or did you customize it yourself?
    Either way keep up the nice quality writing, it’s rare to look a nice blog like this
    one these days..

  9. Does your blog have a contact page? I’m having trouble locating it
    but, I’d like to send you an e-mail. I’ve got some recommendations for
    your blog you might be interested in hearing.
    Either way, great site and I look forward to seeing it grow over time.

  10. Hi, I think your blog might be having web browser compatibility issues.

    When I look at your web site in Safari, it looks fine however,
    if opening in I.E., it has some overlapping issues.

    I merely wanted to give you a quick heads up!
    Apart from that, great site!

  11. Thanks for finally writing about > ქართული თაფლი, რომელიც ტუტანჰამონის ცნობილ თაფლზე
    თითქმის 14 საუკუნით უფრო
    ძველია – qronika.ge < Loved it!

  12. I’m really impressed with your writing skills
    as well as with the layout on your weblog. Is this a paid theme or did you customize it yourself?
    Either way keep up the nice quality writing, it is rare to see a great blog like this one these days.

    Feel free to visit my homepage … thanksgiving travel ideas

  13. Greetings from Carolina! I’m bored to tears
    at work so I decided to browse your site on my iphone
    during lunch break. I love the information you provide
    here and can’t wait to take a look when I get home. I’m shocked at how quick your blog loaded on my phone ..
    I’m not even using WIFI, just 3G .. Anyways, very good blog!

  14. I’m really enjoying the design and layout of your blog.
    It’s a very easy on the eyes which makes it much more enjoyable for me to come here and visit more often. Did you hire out
    a designer to create your theme? Excellent work!

  15. Does your site have a contact page? I’m having problems locating
    it but, I’d like to shoot you an e-mail. I’ve got some ideas for your blog you might be interested in hearing.

    Either way, great blog and I look forward to seeing it grow over time.

  16. 469266 763365Just wanna remark on couple of general items, The web site style is perfect, the topic matter is rattling very good 269354

  17. Фізичні навантаження в спекотний день краще обмежити. Підвищення температури тіла всього на один градус призводить до почастішання пульсу на 10-12 ударів в хвилину. Це може погано позначитися на загальному стані здоров’я. цікаві поради господині. Вашого вихованця вкусив кліщ: дії, які варто зробити господарям. В основному, вихованця може вкусити кліщ навесні і влітку. Досвідчені власники знають, що протипаразитарну обробку вихованців варто проводити регулярно, протягом усього року. Ефективні та безпечні засоби може порекомендувати ваш ветеринарний лікар.

  18. Hi! I realize this is kind of off-topic however I needed to ask.
    Does building a well-established website such as yours require a
    lot of work? I’m brand new to blogging but I do write in my diary on a
    daily basis. I’d like to start a blog so I can easily share my own experience
    and feelings online. Please let me know if you have any ideas
    or tips for new aspiring bloggers. Thankyou!

Leave a Reply

Your email address will not be published.

Back to top button
Close