საზოგადოება

როგორ ურევდნენ ხორცპროდუქტებში შეღებილ პურს, სოიასა და წიწიბურას და რატომ უნდა იცოდეს მომხმარებელმა საქონლის დაბადების, მოშენებისა და მოსუქების ადგილმდებარეობაც კი

2017 წლის პირველი იანვრიდან ხორცისა და ხორცპროდუქტების ეტიკეტირება სავალდებულო გახდა. ეს კი ნიშნავს, რომ მომხმარებელს მიეცემა საშუალება, იცოდეს, რის ხორცსა თუ ხორცპროდუქტებს შეიძენს, საიდან შემოტანილს (თუ ადგილობრივს), სად გაიზარდა და იკვებებოდა საქონელი და რა ტიპის აცრები ჩაუტარდა. გასული წლის ბოლოს ღორების ეგრეთ წოდებულმა „პასპორტიზაციამ“ მეტად არაბუნებრივად გაამხიარულა როგორც ქართული მედია, ისე საზოგადოება (თითქოს სურსათის უვნებლობა ამაზე არ იყოს დამოკიდებული). ასეა თუ ისე, იმპორტიორებსა თუ მწარმოებლებს, ასევე, ხორცისა და ხორცპროდუქტების გამყიდველებს მოუწევთ ზემომოტანილი ინფორმაციის მომხმარებლისთვის მიწოდება. იმიტომ რომ, ჩვენ ვცხოვრობთ ქვეყანაში, სადაც რძის პროდუქტი შეიძლება, არ იყოს რძის პროდუქტი, ხოლო ხორცპროდუქტს კი ხორცთან არაფერი ჰქონდეს საერთო.  რატომ არის აუცილებელი ეტიკეტირება და რა უნდა იცოდეს მომხმარებელმა ხორცისა და ხორცპროდუქტების შეძენისას, –  ამ პრობლემაზე  სურსათის ექსპერტ ეთერ სარჯველაძესთან ერთად ვისაუბრებთ.
–  რა პრობლემები იყო და არის ჩვენს ბაზარზე ხორცთან და ხორცპროდუქტებთან მიმართებაში?
– სამწუხაროდ, პრობლემა ბევრი იყო. სხვათა შორის, თქვენც იცით, რომ ხორცის სახეობებიც კი გახლდათ ხოლმე შეცვლილი და იყო ეჭვებიც, რომ საქონლისად საღდებოდა კამეჩისა და ვირის ხორციც კი.
– თითქოს ცხენის ხორციც…
– დიახ და მთავარი ის არის, რომ არა მხოლოდ  ხორცის სახეობა შეიძლება, იყოს ფალსიფიცირებული, არამედ მისი დაკვლის წესიც. ცხოველისგან გადამდები დაავადებები საკმაოდ რთულია. ცხადია, ხორცის მოხარშვისას დაავადებების გამომწვევი შეიძლება, დაიღუპოს, მაგრამ ფარშირებისას ან წვისას შესაძლოა, დარჩეს ისეთი ნაწილი, რომელიც არ დამუშავდება. თუ ჩვენ გვინდა სრულფასოვანი ურთიერთობა ევროკავშირთან, ჩვენც ისეთივე საზოგადოებად უნდა შევდგეთ, როგორიც იქაა. ეტიკეტირება იცავს როგორც მეწარმის, ისე მომხმარებლის უფლებებს. მეწარმეს იცავს იმით, რომ ჯანსაღი კონკურენციის საფუძველია: გამოვლინდეს უკეთესი და არა ის, თუ რომელია მეტად მატყუარა.
– სახეობების ცვლილება ახალი ხორცის შემთხვევაშიცაა შესაძლებელი?
– დიახ, ყველამ შეიძლება, არ იცოდეს, თუ როგორი უნდა იყოს ხბოსა და საქონლის ხორცი. შესაძლოა, ისე იყოს დაჭრილი, რომ ვერ გაარკვიო ერთი შეხედვით. არადა ადამიანს ხბოს ხორცი იქნებ სჭირდება ბავშვისთვის, სპეციალური კვებისთვის?! რაც შეეხება ეტიკეტირებას: მე უნდა ვიცოდე, რას მივირთმევ. მაგალითად, მინდა, რომ კატლეტში ხორცი იყოს 5 პროცენტი მხოლოდ გემოსთვის. ამიტომ უნდა ვიცოდე, რომ ის ხუთი პროცენტი ნამდვილად ხორცია და ფარშში არ არის შერეული შეღებილი პური ხორცის ფერის მისაღებად. ამას გარდა, ფარშში შეიძლება, დამატებულია სოია. სოია საწამლავი არ არის, თუმცა იქნებ მე მაქვს ამ პროდუქტის აუტანლობა?! მაგალითად, წიწიბურა ძალიან სასარგებლოა, მაგრამ ყველა ვერ მიირთმევს, იმიტომ რომ, შესაძლოა, მიიღოს ალერგიული შოკი.
– ვირის ან ცხენის ხორცს რატომ ასაღებენ საქონლისად? უფრო იაფი ღირს?
– საქონელზე იაფი ცხენი არ ღირს, მაგრამ შეიძლება, პატრონი იძულებული იყო, დაეკლა, რადგან მუშა ცხოველად აღარ გამოადგებოდა. ცხენის ხორცი უფრო რთულად ასათვისებელია, ვიდრე საქონლისა და დეკეულის, თუმცა არ არის მავნებელი. უბრალოდ, ადამიანმა უნდა იცოდეს, რას მიირთმევს. შეიცვალა ეტიკეტირების წესი და ფარშსაც უნდა ახლდეს ეტიკეტი, რომ ვიცოდეთ, რისი ხორცისგან შედგება. მაგრამ ამასთან ერთად ინერგება მიკვლევადობაც. რატომღაც, არასწორად გაიგეს და გააშარჟეს ღორების ეგრეთ წოდებული „პასპორტიზაცია“, რაც გულისხმობს მიკვლევადობას. როგორც ჩანს, ეს მაინც მეწარმეებისგან მოდიოდა, იმიტომ რომ, ალბათ, არ უნდოდათ ზედმეტი თავის ტკივილი.
– რეაქცია მართლაც უცნაური იყო. მეტიც, არაადეკვატურიც, რადგან გაუგებარია, რატომ უნდა დასცინოდეს მომხმარებელი სახელმწიფოს, თუ ის ცდილობს, რომ დახლებზე ხარისხიანი პროდუქტი იყოს?
– თუ გვინდა, რომ ცივილიზებულ  ქვეყანას დავემსგავსოთ, უნდა დაინერგოს მიკვლევადობა მინდვრიდან ჩანგლამდე. ადრე ამბობდნენ მინდვრიდან თეფშამდეო, მაგრამ გარდა თეფშისა, ჩანგალიც სუფთა უნდა იყოს… ამიტომ უნდა ვიცოდეთ, სად გაიზარდა საქონელი, რადგან იქნებ ისეთ სადგომში ჰყავდათ, სადაც რადიაქტიური დაბინძურება იყო?! კვდებოდა და მანამდე დაკლეს, რომ მისი ხორცი გაეყიდათ?! ხომ უნდა გვქონდეს ეს ინფორმაცია?! ისიც უნდა ვიცოდეთ, ხორცი იმპორტირებულია თუ ადგილობრივი?! უნდა ვიცოდეთ, სად არის დამუშავებული. თქვენ წარმოიდგინეთ, რომ ადგილწარმოშობასაც აქვს დიდი მნიშვნელობა. ისევე, როგორც ყურძნის შემთხვევაში: ჩვენ ვიცით, რომელი ადგილიდან მოწეული ყურძნისგან დგება „საფერავი“.
– „ხვანჭკარაც“ –  რაჭის მხოლოდ ერთ ფერდობზე.
– იმასაც კი აქვს მნიშვნელობა, მზიან ფერდობზეა გაშენებული ვენახი თუ ჩრდილიანზე. გენეტიკურად ჩვენ, ცხადია, ადგილობრივ პროდუქტებს უკეთ ვიტანთ, იმიტომ რომ, ჩვენი ორგანიზმი მიჩვეულია. გვაქვს ფერმენტები, რომლებიც აუცილებელია ადგილობრივი პროდუქტის გადასამუშავებლად და მიჩვეულია მათ დაშლას. სწორედ იმიტომაც არ უნდა მივირთვათ გენმოდიფიცირებული პროდუქტები, ანუ გენეტიკურად გარდაქმნილი პროდუქტები, რომ ჩვენი ორგანიზმი ვერ ითვისებს მათ, რადგან არ გვაქვს მათი დამშლელი ფერმენტები.
რა თქმა უნდა, ცხოველებშიც მიმდინარეობს გენეტიზაცია და მე, მომხმარებელმა, ეს უნდა ვიცოდე. ამასთან, ეტიკეტზე უნდა მიეთითოს საცნობარო ნომერი, რომელიც ენიჭება ცხოველს სასაკლაოზე შესვლისას: რა ნომრით, ანუ საიდან შევიდა. ამას გარდა, თუ პროდუქტი იმპორტირებულია, ეტიკეტზე უნდა მიეთითოს როგორც იმპორტიორი, ანუ ვინც შემოიტანა, ისე მწარმოებელი ქვეყანა.
– გოჭებზე ვიმხიარულეთ, მაგრამ ძროხებს კარგა ხანია, აქვთ „პასპორტები“.
– დიახ, საქონელი დიდი ხანია, დანომრილია, შეგინიშნავთ, ალბათ, ყურზე მიკრული ფირფიტები. გარდა მიკვლევადობისა, მე, მომხმარებელმა, აუცილებლად უნდა ვიცოდე, როდის აიცრა საქონელი, ვინაიდან აცრიდან რაღაც პერიოდის განმავლობაში, მისგან რძის მიღებაც კი არ შეიძლება, რადგან მავნე ზეგავლენას ახდენს ადამიანის ორგანიზმზე.
– ჩამოვაყალიბოთ, პირველი იანვრიდან რა უნდა იყოს დატანილი ხორცისა და ხორცპროდუქტის ეტიკეტებზე?
– აუცილებლად საცნობარო ნომერი, სასაკლაოს აღიარების ნომერი; ხოლო, თუ ხორცი არ დაიკლა და არ დაიჭრა სასაკლაოზე, ბიზნესოპერატორის ნომერი, რომ პასუხისმგებელი პირი ჩანდეს. ამასთან, თუ ცხოველის დაბადების, მოშენებისა და სუქების პერიოდები განსხვავდება ერთმანეთისგან, ეტიკეტზე უნდა მიეთითოს ყველა ეს ინფორმაცია. შეიძლება, ვინმემ თქვას, რომ ეს ბევრია, მაგრამ ეს ბევრი კი არ არის, არამედ ეს არის ის თანხმლები დოკუმენტები, რომლებიც ყოველთვის ჰქონდა პროდუქტს. საცალო ქსელშიც კი, როდესაც ხორცი დაჭრილია, ანუ, სადაც მისი რეალიზაცია ხდება, წარმოშობა, სახეობა თავისთავად, განაყინია თუ არა და ასე შემდეგ –  ეს მონაცემები უნდა განთავსდეს ისე, რომ ადამიანს მისი დანახვა შეეძლოს. იმპორტირებული ხორცისა და ხორცპროდუქტების შემთხვევაში აუცილებლად უნდა დაეტანოს ინფორმაცია, ვინ არის იმპორტიორი და პროდუქტის წარმოშობის ქვეყანა, უნდა ვიცოდე, ხორცი ჰოლანდიურია თუ ინდური.
სხვათა შორის, ჩვენ იმითაც განვსხვავდებით ევროპელებისგან, რომ იქ მომხმარებელია აქტიური. ამდენად, ძალიან ბევრს ნიშნავს გათვითცნობიერებული და აქტიური მომხმარებელი. როგორიცაა მომხმარებელი, ისეთია მომწოდებელიც. თუ მომხმარებელი არ იყიდის, რასაც მიმწოდებელი შესთავაზებს, მომწოდებელი იძულებული გახდება, შეცვალოს.
ჩვენთან ისევ პრობლემაა გარე ვაჭრობა, რომელიც აკრძალულია და ამიტომ, არც რეგულირდება. უბრალოდ ის ადამიანები ვერ გაიმეტეს სასიკვდილოდ, მაგრამ ჩვენ ხომ ვყიდულობთ მათგან პროდუქტს?! თუმცა, მაგალითად, მე არ ვყიდულობ, იმიტომ რომ, არ არის დაცული ჰიგიენის ელემენტარული წესიც კი! ხომ წარმოუდგენელია პურისა და კარაქის ქუჩაში ყიდვა?! სურსათის უვნებლობის სამსახური გარე ვაჭრობას არ არეგულირებს, იმიტომ რომ, არ აქვს უფლება, დაარეგულიროს ის, რაც აკრძალულია.  მაშინ პოლიცია უნდა ჩაერიოს და აუკრძალოს ვაჭრობა. ვიცით, რომ ხორციც იყიდება ქუჩაში, წესით, პირველი იანვრიდან ეს უნდა აიკრძალოს, მაგრამ მთავარი მაინც მომხმარებლის აქტიურობაა. რაც მეტად იაქტიურებს, მით მეტად იქნება დაცული.
– სუპერმარკეტებშიც კი ორცხობილები და ტკბილეული თავახდილ ყუთებშია და ძალიან უკვირთ, როდესაც მიუთითებ, რომ გადააფარონ.
– არა მხოლოდ მტვერია ამ შემთხვევაში სახიფათო, არამედ ვიღაცამ, ვინც გვერდით ჩაუარა შეიძლება, დააცემინა ან დაახველა. ორცხობილა, ნამცხვარი ხომ აღარ მუშავდება ყიდვის შემდეგ?!
– როდესაც ახსენეთ, მითითებული უნდა იყოს, განაყინია თუ არა ხორცი. გაყინულ ხორცს ალღობენ და, როგორც ახალს ისე ყიდიან?
– დიახ, თუმცა ეს ძალიან მარტივია გამოსაცნობად. გაყინული და შემდეგ გამლღვარი ხორცი თითქოს შრეებადაა დაყოფილი. ცოცხალი, ანუ ახლად დაკლული ხორცი უფრო მკვრივი და ერთიანია, უჯრედები არ არის გაყოფილი.
– ამას გარდა, გამლღვარი ხორცის ისევ გაყინვა არ შეიძლება, მაგრამ, თუ მე ვიყიდე, როგორც ახალი, შეიძლება, გავყინო ხელმეორედ.
– ჯერ ერთი, გაყინვისას პროდუქტიდან გამოდის სასარგებლო ნივთიერებები და მეორეც, გაყინვებს შორის შესაძლოა, ხორცის ხარისხი დაქვეითდეს. ამდენად, მე შეიძლება, ვიყიდო დაბალი ხარისხის ხორცი. ახალი და გიყინული ხორცი განსხვავდება, რაც უნდა კარგ პირობებში შევინახოთ და გავყინოთ.
– ეტიკეტირება გააძვირებს ხორცსა და ხორცპროდუქტებს?
– წესით, არ უნდა გააძვიროს. ჩემი აზრით, ამას თავის გასამართლებლად იყენებენ მეწარმეეები. ეტიკეტირება ხომ ახლაცაა სავალდებულო?! უბრალოდ, წესი იცვლება და გარკვეული პერიოდიც ჰქონდათ მეწარმეებს, რომ მომზადებულიყვნენ. სხვა წესით, მაგრამ ხომ მაინც ამზადებდნენ წინასწარ ეტიკეტებს?! და რა პრობლემა იყო, რომ ამჯერად, კანონის მოთხოვნის შესაბამისად მომზადებულიყვნენ?! მთელი ცხოვრების განმავლობაში ერთი და იმავე ეტიკეტით ხომ არ მუშაობენ?! ბოლოს და ბოლოს, საქონლის დაკვლის პერიოდი ხომ მუდმივად იცვლება, ანუ ხომ იცვლებოდა ეს მონაცემი ეტიკეტზე?! და რა პრობლემა უნდა ყოფილიყო ეტიკეტირების წესის შეცვლა, როდესაც გარდამავალი პერიოდიც კი მოგცეს?!
– წესი კი მივიღეთ, მაგრამ მთავარია შემმოწმებელი. არის საამისო რესურსი?
– სურსათის უვნებლობის სამსახურმა უნდა იმუშაოს ამ მიმართულებით. არის სახელმწიფო ლაბორატორიაც, კერძო ლაბორატორიებიც მზად არიან, ჩაატარონ ექსპერტიზა. სურსათის უვნებლობის სამსახური ისედაც ინტენსიურად ამოწმებს ყველა იმ პროდუქტს, რომელთა წარმოებისა და ეტიკეტირების წესები განისაზღვრა. მაგალითად, რძის პროდუქტებზე ხომ შეიცვალა ეტიკეტირების წესი?! და ეს გარდაუვალიც იყო, იმიტომ რომ, რძის პროდუქტები სასიცოცხლოდ აუცილებელია, განსაკუთრებით, ბავშვებისთვის. ისეთი წარმოუდგენელი პროდუქტიც კი იყიდებოდა, როგორიცაა „სამარხვო კარაქი“. არადა კარაქი სამარხვო ვერ იქნება, რადგან კარაქი არის რძის ცხიმისგან მიღებული პროდუქტი, ყველაფერი დანარჩენი კი არის ჰიდროგენიზებული ცხიმები, ანუ გამყარებული ზეთები. ეს ხომ მომხმარებლის მოტყუებაა?! ეს შეიძლება, ვიცოდეთ სპეციალისტებმა, მაგრამ ეს არ იცის მომხმარებელმა. ამიტომაც შეიცვალა ეტიკეტირების წესი, რათა მომხმარებელმაც იცოდეს, კარაქს ყიდულობს თუ კარაქის მაგვარ პროდუქტს, დამზადებულს მცენარეული ცხიმებისგან. მეწარმემ კი უნდა დააკმაყოფილოს კანონის მოთხოვნა.
– სად უნდა ვეძებო ახლებური ეტიკეტები მარკეტებში?
– თუ პროდუქტი დაფასოებულია, ეტიკეტი სტიკერით უნდა იყოს მიკრული ზედ; თუ არ არის დაფასოებული – თაროზე, სადაც პროდუქტია განთავსებული და ისეთი ზომის შრიფტით, რომ ადამიანს თავისუფლად შეეძლოს წაკითხვა.
– დარღვევის შემთხვევაში რა სანქციებია გათვალისწინებული?
– ჯარიმებია გათვალისწინებული როგორც დისტრიბუტორის, ისე მწარმოებლისა და საცალო ქსელის მიმართ,  400 ლარი, 1 000 ლარი და შეიძლება, წარმოების შეჩერებაც.

tbiliselebi.ge

დატოვეთ კომენტარი

კომენტარები

მსგავსი სიახლეები

220 Comments

  1. Wow, wonderful blog layout! How long have you been blogging for?
    you make blogging look easy. The overall look of your website is
    great, as well as the content!

  2. I am extremely impressed with your writing skills
    and also with the layout on your blog. Is this a paid theme or did you customize it yourself?
    Either way keep up the nice quality writing, it’s rare to see
    a nice blog like this one these days.

  3. Very nice post. I simply stumbled upon your weblog and wanted to say that I’ve
    truly loved surfing around your weblog posts. In any case I’ll be subscribing in your rss feed
    and I’m hoping you write again very soon!

  4. I would like to thank you for the efforts you have put in writing this blog.
    I really hope to view the same high-grade blog posts by
    you later on as well. In truth, your creative writing abilities
    has encouraged me to get my own site now 😉

  5. Does your site have a contact page? I’m having problems locating it but,
    I’d like to shoot you an email. I’ve got some creative ideas
    for your blog you might be interested in hearing.
    Either way, great blog and I look forward to seeing it improve over time.

  6. This design is spectacular! You most certainly know how to keep a reader entertained.
    Between your wit and your videos, I was almost moved to start my own blog (well, almost…HaHa!) Excellent job.

    I really enjoyed what you had to say, and more than that, how
    you presented it. Too cool!

  7. 712562 499296Whilst you are any of the lucky enough choices, it comes evidently, although capture the fancy of the certain coveted by ly folks other helpful you you meet might possibly well have hard times this specific difficulty. pre owned awnings 620377

  8. Hello. Great job. I did not expect this on a Wednesday. This is a great story. Thanks!

  9. There most be a solution for this problem, some people think there will be now solutions, but i think there wil be one.

  10. Great write-up, I am a big believer in placing comments on sites to inform the blog writers know that they’ve added something advantageous to the world wide web!

  11. Thank you pertaining to sharing the following great subject matter on your website. I ran into it on google. I am going to check to come back after you publish additional aricles.

  12. I cannot thank you more than enough for the blogposts on your website. I know you set a lot of time and energy into these and truly hope you know how deeply I appreciate it. I hope I’ll do a similar thing person sooner or later.

  13. Abnormal this put up is totaly unrelated to what I was searching google for, but it surely used to be listed at the first page. I suppose your doing one thing proper if Google likes you adequate to place you at the first page of a non similar search.

  14. I know this is not exactly on topic, but i have a blog using the blogengine platform as well and i’m having issues with my comments displaying. is there a setting i am forgetting? maybe you could help me out? thank you.

  15. I like this website so much, saved to my bookmarks. “American soldiers must be turned into lambs and eating them is tolerated.” by Muammar Qaddafi.

  16. Your thing regarding creating will be practically nothing in short supply of awesome. This informative article is incredibly useful and contains offered myself a better solution to be able to my own issues. Which can be the specific purpose MY PARTNER AND I has been doing a search online. I am advocating this informative article with a good friend. I know they are going to get the write-up since beneficial as i would. Yet again many thanks.

  17. A friend of mine advised this site. And yes. it has some useful pieces of info and I enjoyed scaning it. Therefore i would love to drop you a quick note to express my thank. Take care

  18. I dont think I’ve read anything like this before. So good to find somebody with some original thoughts on this subject. cheers for starting this up. This blog is something that is needed on the web, someone with a little originality.

  19. We absolutely love your blog and find the majority of your post’s to be exactly what I’m looking for. Do you offer guest writers to write content to suit your needs? I wouldn’t mind composing a post or elaborating on a number of the subjects you write about here. Again, awesome weblog!

  20. Hello there! I really enjoy reading your blog! If you keep making amazing posts like this I will come back every day to keep reading.

  21. Simply want to say your article is as amazing. The clarity in your post is just great and i can assume you’re an expert on this subject. Fine with your permission allow me to grab your feed to keep up to date with forthcoming post. Thanks a million and please keep up the gratifying work.

  22. Substantially, the post is really the best on this laudable topic. I concur with your conclusions and will eagerly watch forward to your future updates.Just saying thanx will not just be enough, for the wonderful lucidity in your writing.

  23. Thanks , I’ve recently been searching for info about this topic for ages and yours is the best I have discovered so far. But, what concerning the bottom line? Are you certain concerning the source?

  24. Definitely believe that which you stated. Your favorite reason seemed to
    be on the internet the simplest thing to be aware of.
    I say to you, I certainly get irked while people consider worries that they plainly do not know about.

    You managed to hit the naiil upon the top and also ddfined out the
    whole thing without having side effect , people can take a signal.
    Will probably be back to get more. Thanks
    homepage

    Browsing the internet foor online casinos? Similarly, they ccan even get a bonus for taking part in casino for the maximum period of time on their webpage.

    It enables gamblers to immediately buy a bonus round for a multiple of
    their stake.

  25. 279516 628080Bereken zelf uw hypotheek. Hypotheek berekenen? Maak snel een indicatieve berekening van het maximale leenbedrag van uw hypotheek. 241653

  26. I do not even know how I ended up here, but I thought this post was good. I do not know who you are but certainly you are going to a famous blogger if you are not already 😉 Cheers!

  27. It’s in point of fact a nice and useful piece of information. I am satisfied
    that you just shared this helpful information with us.
    Please stay us up to date like this. Thank you for sharing.

  28. My brother suggested I might like this websiteHe was once totally rightThis post truly made my dayYou can not imagine simply how a lot time I had spent for this information! Thanks!

  29. Dignity College of Healthcare online surgical technician training is far superior to other online Surgical Technician programs because it includes the training, exam review and national certification exams. Register with Confidence and attend a nationally accredited, but affordable program. In just 4 months, you can complete the surgical technician program from the comfort of your home without a loan on your neck. Enroll now at https://dignitycollegeofhealthcare.com/surgical-technician

  30. Hello.This article was extremely interesting, particularly since I was searching for thoughts on this subject last couple of days.

  31. I have been curious about these trends, and you have really helped me. I have just told a few of my friends about this on FaceBook and they love your content just as much as I do.

Leave a Reply

Your email address will not be published.

Back to top button
Close