ნოდარ დუმბაძის „მარადისობის კანონი“ ყველა თაობის მკითხველისთვის ახლობელი და საინტერესოა. გვახსოვთ „ლიმონაც“, რომელიც ფილმში მსახიობმა გია ბურჯანაძემ განასახიერა და დაუვიწყარი ეფექტი შესძინა პერსონაჟს, თუმცა ცოტამ თუ იცის, რომ დუმბაძის ლიმონას პროტოტიპი ილო დევდარიანი იყო. ილო დევდარიანს მაშინ ყველა იცნობდა და პატივს სცემდნენ. ისიც, როგორც დუმბაძის ლიმონა მთაწმინდის კოლორიტულ  უბანში ერთ პაწაწინა ოთახში ცხოვრობდა, მაგრამ  ფართის სიმცირეს ხელი არ შეუშლია ოჯახის შექმნაში. მისი მეუღლე, ციალა ჭუაძე ასე იხსენებს მათი შეუღლების ამბავს:
13514337_1325845314096654_1518412957_n
 „  _ ილო 1954 წელს გავიცანი, როცა ის 26 წლისა იყო. მთაწმინდაზე მეზობლად ვცხოვრობდით. მაშინდელი თბილისი საოცრად თბილი ქალაქი იყო, ხალხიც – ვაჟკაცური, ალერსიანი და ზრდილი. მახსოვს, ბიჭები ერთმანეთში რომ იჩხუბებდნენ, მერე აუცილებლად რიგდებოდნენ და ერთად მიდიოდნენ ხოლმე საქეიფოდ. ილოს დედა – ამაშუკელის ქალი – მთელ უბანს გვიყვარდა. დაგვსხამდა ახალგაზრდებს და ისეთ საინტერესო ამბებს გვიყვებოდა, პირდაღებულები შევცქეროდით. მის მოსმენას არაფერი სჯობდა. იმ დროს მეზობელი და ოჯახის წევრი თითქმის ერთი და იგივე იყო და ამდენად, ილოსთანაც მეტად ახლოს ვიყავი. ერთად დავდიოდით კინოში, ვთამაშობდით ლოტოს, თუმცა მეგობრობის გარდა სხვა რამ ურთიერთობა არ გვაკავშირებდა. მერე, 1956 წელს, საცხოვრებლად სხვა უბანში გადავედი და მანაც სწორედ მაშინ დამიწყო უკან დევნა. ილოს საქციელით, ცოტა არ იყოს, გაკვირვებული დავრჩი – მანამდე მისგან ხომ არასოდეს მიგრძვნია ამგვარი ყურადღება. ცოლობაზე თავდაპირველად, რა თქმა უნდა, უარი ვუთხარი, თუმცა ილოს ფარ-ხმალი არ დაუყრია. ჩვენმა საერთო მეგობარმა, ლევიკო რამიშვილმა (ილოს მომავალმა მეჯვარემ) მითხრა: „ციალა, თუ ილოს გვერდით დაუდგები, ამით უდიდეს სიკეთეს გამოიჩენ, იცოდე, ის თვინიერი ადამიანია და ყველაფერში დაგიჯერებს. თანაც, ცოდვაა ბიჭი, გულით და სულით უყვარხარ”.
13514492_1325845307429988_2042774948_n
   ერთხელაც, 1957 წლის 19 სექტემბერს, სამსახურიდან შინ დაღლილი დავბრუნდი. ამ დროს ილო და ლევიკო მესტუმრნენ. შეწუხებული სახეები აქვთ. დევდარიანი მეუბნება, დედაჩემი მძიმედ არის ავად და შენი ნახვა სურსო. უმალ წამოვხტი და გავყევი, ისინი კი თურმე მატყუებენ… ილომ თავისთან მიმიყვანა და მას შემდეგ აქ ვარ…”-იხსენებს უკვე წლების მერე ქალბატონი ციალა „კვირის პალიტრასთან“ საუბარში.
   და მაინც, როგორი იყო ილო დევდარიანი? რასზე ჯაბა იოსელიან საუბრობდა:
  „მე და ილო წლების მანძილზე ვახლობლობდით. ჭკვიანი, ალალი, უშიშარი და სამართლიანი კაცი იყო. თუ რამ სათქმელი ჰქონდა, ადამიანს პირდაპირ ეუბნებოდა, ზურგს უკან ჭორაობა არ უყვარდა. „საქმის გარჩევების” დროს მუდამ მართალი ადამიანის მხარეს იჭერდა – მიუხედავად იმისა, მეგობარი იყო მისი თუ მოწინააღმდეგე. ასეთი რამ ჩვენს ყოფაშიც კი დიდ იშვიათობას წარმოადგენდა.
   „თეთრი ბაირაღები” რომ წავიკითხე, მაშინვე მივხვდი, ვისზეც იყო საუბარი, თუმცა მეტსახელი ლიმონა ნოდარ დუმბაძის გამოგონილია. საერთოდ, ნაწარმოების პერსონაჟი და ილო დევდარიანი საოცრად ჰგვანან ერთმანეთს. იგივე პიროვნული შტრიხები, ცხოვრების ეპიზოდები…დევდარიანი ძალიან მიყვარდა და ვიცი – მასაც ვუყვარდი”.
   კოპწია იყო, სუფთად და მოხდენილად უყვარდა ჩაცმა და ახალი სამოსიც, მაგრამ თუ ვინმეს მისი ახალი პერანგი მოეწონებოდა, დაუფიქრებლად ჩუქნიდა და სახლში დაბრუნებული მეუღლეს მორცხვად ეუბნებოდა-ეს ერთხელაც მაპატიეო. ცოლიც უღიმოდა და იცოდა, რომ ეს „ერთხელაც“ კიდევ ბევრჯერ განმეორდებოდა… იმასაც ამბობენ, იმ უბანში, სადაც ილო დევდარიანი ცხოვრობდა, ბინის კარს არასოდეს კეტავდნენ, რადგან იცოდნენ, ილოს რიდით უბანში ფეხს ცუდი ზრახვებისთვის არავინ შეადგამდა. ფეხბურთის ფანი იყო, „დინამოს” მუდამ დაჰყვებოდა გასვლით მატჩებზე. მიხეილ მესხი და ავთანდილ ჭკუასელი მისი საუკეთესო მეგობრები იყვნენ. ქეიფი უყვარდა.
   როგორ გაიცნო ნოდარ დუმბაძე? როგორც ქალბატონი ციალა ამბობს, ისინი მართლაც ერთ საკანში ისხდნენ. აი, რას იხსენებს ის „კვირის პალიტრასთან“:
 „ნოდარ დუმბაძე და ილო დევდარიანი მართლაც ერთ საკანში ისხდნენ. პატიმრობის შემდეგაც მეგობრობდნენ, ”თეთრ ბაირაღებს” კი ილო ვერ მოესწრო. ის 35 წლისა გარდაიცვალა – რამდენიმე წლით ადრე, სანამ ნოდარი ამ მშვენიერ ნაწარმოებს შექმნიდა“. ილო დევდარიანი 35 წლის ასაკში 1963 წლის 19 სექტემბერს გარდაიცვალა. ის სომხებმა დაჭრეს და კამოს საავადმყოფოში დაიღუპა“.
წყარო:postalioni.com

დატოვეთ კომენტარი

კომენტარები

Загрузка...